Tổng Thống Trump Cắt 810 Triệu Đô La Ngân Sách Liên Bang Bằng Thủ Thuật “Pocket Rescission” Hiếm Gặp

Tổng Thống Trump Cắt 810 Triệu Đô La Ngân Sách Liên Bang Bằng Thủ Thuật “Pocket Rescission” Hiếm Gặp

Washington, ngày 25 tháng 9 năm 2026

Tổng thống Trump ra lệnh hủy 810 triệu đô la ngân sách liên bang do Quốc hội phê chuẩn nhưng chưa chi tiêu, dùng thủ thuật ngân sách hiếm gặp mang tên “pocket rescission” — lần thứ hai thủ thuật này được sử dụng trong gần 50 năm, theo New York Post đưa tin.

Động thái xóa 11 khoản tiền chưa giải ngân tại 7 bộ và cơ quan liên bang, nằm trong chiến dịch của phe cắt giảm chi tiêu nhằm thu gọn bộ máy hành chính. Trong thông báo gửi Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson, Tổng thống Trump viết: “Theo Đạo luật Kiểm soát Ngân sách và Kiềm chế năm 1974, tôi báo cáo 11 đề xuất thu hồi ngân sách, tổng cộng 810 triệu đô la”.

Khoản lớn nhất — 567 triệu đô la — dành cho Bộ Y tế và Dịch vụ Nhân sinh (HHS) tài trợ dịch vụ xã hội cho người nhập cư lậu, kể cả qua các tổ chức phi chính phủ. Tòa Bạch Ốc cho rằng khoản này không còn cần thiết vì tình trạng vượt biên trái phép gần như bị chặn đứng trong năm qua. Một số tổ chức từng nhận tiền từ chương trình này gây tranh cãi vì quan hệ chính trị với đảng Dân chủ.

Các khoản bị cắt còn lại gồm chương trình học bổng quốc tế bị chính quyền gọi là “Giáo dục quốc tế thức tỉnh” (70 triệu đô la), văn phòng quan hệ sắc tộc của Bộ Tư pháp, sáng kiến doanh nghiệp của người thiểu số, chương trình tư vấn nhà ở của Bộ HUD, cùng các khoản khí hậu nhỏ hơn.

“Pocket rescission” là đề xuất thu hồi chi tiêu do Quốc hội bắt buộc, đệ trình quá sát cuối năm tài khóa (kết thúc ngày 30 tháng 9) khiến tiền tự hết hiệu lực trước khi Quốc hội kịp hoàn tất 45 ngày xem xét. Cơ quan Kiểm toán Chính phủ (GAO) kết luận thủ thuật này vi phạm luật, trong khi chính quyền Trump phản bác cách hiểu đó và khẳng định Tổng thống có quyền.

Thượng nghị sĩ Susan Collins chỉ trích đây là nỗ lực “làm suy yếu quyền kiểm soát ngân sách theo Hiến pháp của Quốc hội”, trong khi Hạ viện hiện nghỉ họp tới sau bầu cử giữa kỳ, khiến Quốc hội khó phản ứng kịp.

Tổng thống Trump từng dùng thủ thuật tương tự năm 2025 để giữ lại 4,9 tỉ đô la viện trợ nước ngoài. Tối cao Pháp viện cho phép quyết định đó đứng yên mà không phán quyết về tính hợp pháp.

Nguồn: New York Post

— Truong Nguyen